عملکرد وزارت نفت در دولت سیزدهم؛ از مدیریت بحران تا افزایش تولید

به گزارش انرژی خبر؛ یکی از مهم‌ترین جنبه‌های تاب‌آوری این وزارتخانه، مدیریت سریع شبکه تأمین و توزیع فرآورده‌های نفتی پس از حمله ۱۶ اسفند ۱۴۰۴ به بخشی از مخازن و شریان‌های انتقال فرآورده بود. جریان تأمین سوخت در استان‌های تهران و البرز و همچنین نیمه شمالی کشور به طور مستمر برقرار ماند و تمهیدات لازم برای مدیریت عرضه و جلوگیری از اختلال در سوخت‌رسانی به اجرا درآمد.

هم‌زمان، با خروج چهار پالایشگاه گاز طبیعی از چرخه تولید در منطقه عسلویه در اواخر اسفند ۱۴۰۴، مدیریت تولید، تأمین و توزیع گاز با بهره‌گیری از ظرفیت‌های موجود ادامه یافت تا نیازهای مختلف کشور بدون وقفه تأمین شود.

افزایش تولید نفت و گاز از دیگر محورهای اصلی عملکرد وزارت نفت در دولت سیزدهم بوده است. تولید نفت خام از آغاز فعالیت این دولت تا پایان سال ۱۴۰۴ حدود ۲۳۰ هزار بشکه در روز افزایش یافته است. همچنین، تولید گاز خام در سال ۱۴۰۴ نسبت به سال ۱۴۰۲ حدود ۳۶ میلیون مترمکعب در روز بیشتر شد. تحقق اهداف برنامه هفتم پیشرفت در زمینه افزایش تولید نفت و گاز از میدان‌های مشترک نیز از دیگر دستاوردهای این دوره به شمار می‌رود؛ این موضوع به دلیل اهمیت صیانت از منابع مشترک و جلوگیری از برداشت رقبا، حائز اهمیت ویژه‌ای است.

در بخش بالادستی، هم‌زمان با افزایش تولید، برنامه‌ریزی برای بازگردانی تولید و بازسازی واحدهای آسیب‌دیده نیز در دستور کار قرار گرفت. این اقدام در کنار اخذ مجوزهای لازم و تدوین راهکارهای مدیریت تأمین و عرضه سوخت، بخشی از برنامه وزارت نفت برای حفظ پایداری تولید و خدمات در شرایط بحرانی بود. رویکرد اتخاذشده بر این اساس بود که عملیات بازسازی و بازگردانی ظرفیت‌ها، هم‌زمان با حفظ تولید و پاسخ‌گویی به نیازهای جاری کشور پیش برود.

شتاب‌گیری در جمع‌آوری گازهای مشعل یکی دیگر از محورهای مهم عملکرد صنعت نفت بوده است. بر اساس عملکرد ثبت‌شده، توان عملیاتی جمع‌آوری گازهای مشعل همراه تا پایان سال ۱۴۰۴ به ۵ میلیارد و ۹۰۰ میلیون مترمکعب در سال رسید و بیش از ۹۵ درصد اهداف تعیین‌شده در برنامه هفتم پیشرفت برای سال مذکور محقق شد. این اقدام علاوه بر جلوگیری از هدررفت منابع هیدروکربوری، زمینه استفاده اقتصادی از گازهای همراه و کاهش آثار زیست‌محیطی ناشی از مشعل‌سوزی را فراهم می‌کند.

در بخش پالایش نیز افزایش تولید فرآورده‌های نفتی در دستور کار قرار گرفت و تولید بنزین موتور پالایشگاهی در دولت سیزدهم حدود ۹ میلیون لیتر در روز افزایش یافت. این رشد در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که افزایش مصرف داخلی فرآورده‌های نفتی، ضرورت تقویت ظرفیت تولید و مدیریت عرضه را بیش از گذشته نمایان کرده است. در همین راستا، بازسازی واحدهای آسیب‌دیده و بازگردانی ظرفیت‌های تولیدی نیز در برنامه وزارت نفت قرار گرفت.

صنعت نفت در دولت سیزدهم در حوزه بانکرینگ نیز رشد ۳۴ درصدی را تجربه کرد. توسعه سوخت‌رسانی دریایی به تقویت خدمات مرتبط با حمل‌ونقل دریایی و استفاده از ظرفیت‌های اقتصادی و تجاری کشور در حوزه انرژی کمک می‌کند و می‌تواند نقش ایران را در بازار منطقه‌ای سوخت‌رسانی دریایی افزایش دهد.

در صنعت پتروشیمی نیز ایجاد ۵ میلیون و ۲۰۰ هزار تن ظرفیت جدید تولید محصولات پتروشیمی در دستور کار قرار گرفت. چهار طرح با مجموع ظرفیت ۲ میلیون و ۶۰۰ هزار تن تا پایان سال ۱۴۰۴ تکمیل شدند، اما به دلیل شرایط اضطراری ناشی از جنگ، راه‌اندازی آن‌ها به تعویق افتاد. توسعه این ظرفیت‌ها با هدف افزایش ارزش افزوده منابع هیدروکربوری، تکمیل زنجیره ارزش و تقویت توان تولید محصولات پتروشیمی دنبال شده است.