رشد پایدار تولید گاز در دو سال اخیر تحت دولت سیزدهم

به گزارش انرژی خبر؛ عملکرد این شرکت در طی دو سال فعالیت دولت سیزدهم نشان‌دهنده مدیریت بهینه ظرفیت‌های موجود و تلاش برای افزایش تولید است. این مسیری که با ثبت رکوردهای جدید در تولید و تحویل گاز همراه بوده، به ورود چاه‌ها و ظرفیت‌های تازه به مدار تولید منجر شده است.

افزایش تولید گاز در فصل سرد سال ۱۴۰۳ یکی از مهم‌ترین نشانه‌های این روند به شمار می‌آید. میانگین تولید گاز خام کشور در این دوره نسبت به زمستان سال گذشته، حدود ۳۵ میلیون مترمکعب در روز افزایش یافت و این رشد زمینه‌ساز ثبت رکوردهای جدید در سال ۱۴۰۴ شد.

در بهمن‌ماه ۱۴۰۴، تولید روزانه گاز خام با رکوردی که ۱۶ میلیون مترمکعب در روز بیشتر از رکورد سال گذشته بود، به ثبت رسید که بالاترین میزان تولید روزانه در این دوره محسوب می‌شود. این آمار نشان‌دهنده توانایی افزایش ظرفیت تولید گاز کشور حتی در اوج نیاز زمستانی است.

رکوردهای ماهانه نیز این روند را تأیید می‌کنند. رکورد تولید ماهانه گاز خام در سال ۱۴۰۳ نسبت به سال ۱۴۰۲، حدود ۴۱ میلیون مترمکعب افزایش داشت. همچنین، در دی‌ماه ۱۴۰۴ این رکورد دوباره ارتقا پیدا کرد و نشان‌دهنده استمرار این روند در شاخص‌های ماهانه است.

توسعه تولید از میادین مشترک نیز از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است، زیرا هر واحد تولید از این میادین با صیانت از منافع ملی ارتباط دارد. به‌عنوان مثال، تولید از میدان مشترک پارس جنوبی در آذرماه ۱۴۰۴ به رکورد ۷۲۹.۶ میلیون مترمکعب در روز رسید.

بخش قابل توجهی از این ظرفیت تازه از توسعه چاه‌ها در میدان پارس جنوبی حاصل شده است. در فاز ۱۱ این میدان، هفت چاه جدید با مجموع تولید ۱۵ میلیون مترمکعب در روز به مدار تولید وارد شدند. همچنین در فاز ۱۳، هفت چاه جدید با مجموع تولید ۱۰.۵ میلیون مترمکعب و در فاز ۱۴، دو چاه جدید با مجموع تولید سه میلیون مترمکعب در روز به بهره‌برداری رسیدند.

علاوه بر این، چهار چاه جدید در سکوهای ۱ و ۲، A۱۹ و B۱۹ پارس جنوبی با مجموع تولید شش میلیون مترمکعب در روز به مدار آمدند و یک چاه جدید در سکوی C۱۳ نیز با تولید ۱.۵ میلیون مترمکعب به ظرفیت تولید افزوده است. به‌علاوه، یک چاه تعمیری در فاز ۱۴ نیز با تولید ۰.۸ میلیون مترمکعب در روز دوباره به مدار تولید پیوست.

رشد تولید گاز همچنین تنها به میدان پارس جنوبی محدود نمی‌شود و در دیگر میادین نیز ظرفیت‌های جدیدی ایجاد شده است. در میدان گازی دی، سه چاه به تدریج وارد مدار تولید شدند و مجموع تولید آن‌ها به سه میلیون مترمکعب در روز رسید. در میدان واروی نیز با راه‌اندازی ایستگاه تقویت فشار، چهار میلیون مترمکعب به تولید افزوده شد.

توسعه میدان‌های گازی توس و خارتنگ نیز در همین راستا قرار دارد، به‌طوری که نخستین چاه میدان توس با ظرفیت ۱.۵ میلیون مترمکعب در روز وارد مدار شد. همچنین در خارتنگ، دو چاه جدید مجموعا سه میلیون مترمکعب در روز افزایش تولید داشته‌اند.

با این حال، مسیر تولید گاز در این دو سال بدون چالش نبوده است. در اسفند ۱۴۰۴، حمله به چهار پالایشگاه پارس جنوبی منجر به کاهش ۲۵۰ میلیون مترمکعبی تولید و تحویل گاز خام به پالایشگاه‌های سوم تا ششم گردید. همچنین تحویل گاز سبک به شبکه سراسری نیز حدود ۲۳۰ میلیون مترمکعب در روز کاهش یافت.

در چنین شرایطی، واکنش سریع برای بازگرداندن ظرفیت‌های از دست رفته اهمیت ویژه‌ای پیدا کرد. با اقدامات فوری و استفاده از ظرفیت ارسال به سایر فازها، بخش مهمی از تولید گاز خام به مدار بازگشت. این تجربه نشان داد که در صنایع نفت و گاز، تاب‌آوری به معنای توان بازآرایی شبکه و بازگرداندن سریع تولید نیز است.

کارنامه تولید گاز خام شرکت ملی نفت ایران در دو سال فعالیت دولت سیزدهم را می‌توان در سه محور اصلی خلاصه کرد: رکوردهای جدید تولید، توسعه چاه‌ها و ظرفیت‌های جدید، و افزایش توان تحویل گاز به شبکه سراسری. همچنین، توسعه میادین مشترک، به‌ویژه پارس جنوبی، نشان‌دهنده تمرکز بر حفظ و افزایش سهم ایران از منابع مشترک است.

این عملکرد در شرایطی به نتیجه رسیده که تحریم‌ها و محدودیت‌های اقتصادی، تأمین تجهیزات و اجرای پروژه‌ها را دشوار کرده و حوادث و بحران‌های امنیتی تأثیر مستقیمی بر تأسیسات تولیدی داشته است. با این حال، مسیر توسعه تولید هرگز متوقف نشده و برای صنعتی که وظیفه‌اش تأمین نیازهای حیاتی کشور است، مهم‌ترین دستاورد حفظ جریان تولید و افزایش ظرفیت‌های جدید به شمار می‌آید.