تأثیر تغییر قیمت‌گذاری نفت از سال ۸۶ بر افزایش فقر در ایران

به گزارش انرژی خبر؛ همت قلی‌زاده، تحلیلگر اقتصاد انرژی، معتقد است که تغییرات قیمت‌گذاری نفت از سال ۱۳۸۶ مشکلات اقتصادی کنونی ایران را تشدید کرده و یک‌سوم جمعیت کشور زیر خط فقر قرار دارند.

اقتصاد ایران در دو دهه گذشته با چالش‌هایی نظیر تورم بالا و کاهش قدرت خرید روبرو بوده است. دولت‌های مختلف به رغم تلاش‌های خود، نتوانسته‌اند راه‌حل مؤثری برای این مسائل پیدا کنند.

قلی‌زاده، برخی تغییرات ساختاری سال ۱۳۸۶ را به عنوان نقطه عطفی در تحولات اقتصادی ایران می‌داند. او بیان می‌کند که در این سال، سازوکار قیمت‌گذاری نفت به شکلی اساسی تغییر کرد و نفت مصرفی دیگر به عنوان نهاده‌ای در اختیار اقتصاد نبود، بلکه به کالایی با قیمت‌گذاری جهانی تبدیل شد.

این تحلیلگر، تغییرات مذکور را آغاز یک روند انباشته می‌داند که به افزایش تورم و هزینه تولید منجر شده است. او این وضعیت را «سیاه‌چاله اقتصادی» توصیف کرده و هشدار می‌دهد که بدون شناسایی ریشه‌های این تحولات، اصلاحات اقتصادی نمی‌تواند مؤثر واقع شود.

قلی‌زاده همچنین به فشارهای ناشی از افزایش قیمت انرژی بر تولیدکنندگان و خانوارها اشاره می‌کند. او می‌گوید که از سال ۱۳۸۶، سیاست‌گذاری اقتصادی به «بازی اعداد» تبدیل شده و تصمیمات آن سال به تدریج به مشکلات بزرگ‌تری منتهی شده است.

در سال ۱۳۸۶، قیمت هر بشکه نفت نزدیک به ۸۰ دلار بود و تصمیمات آن زمان، مکانیسم قیمت‌گذاری نفت مصرفی را تغییر داد. این تغییر باعث افزایش هزینه تولید بنزین و دیگر فرآورده‌های نفتی شده و هزینه تولید هر لیتر بنزین به حدود ۵ هزار تومان رسیده است.

قلی‌زاده همچنین به آثار تورم مزمن اشاره کرده و معتقد است که این وضعیت به بازتوزیع ثروت به نفع طبقات بالای درآمدی منجر شده است. او به ارقام تورم خوراکی‌ها در مناطق روستایی اشاره می‌کند که به ۱۳۸ درصد رسیده است.

این تحلیلگر بر این باور است که ساختار بودجه کشور در سال ۱۳۸۶ نیز به شکل‌گیری «تورم قانونی» منجر شده و ادامه این روند تا زمان اصلاح ساختار قانونی ادامه خواهد داشت.

او در نهایت به آثار اجتماعی این روند اشاره کرده و از کاهش کیفیت زندگی و توان خرید خانوارها سخن می‌گوید. به گفته او، بیش از یک‌سوم جمعیت ایران در شرایط فقر مطلق قرار دارند.