دیپلماسی انرژی ایران؛ دستاوردهای وزارت نفت در دو سال اخیر

به گزارش انرژی خبر؛ در دولت چهاردهم، وزارت نفت از ماه‌های اولیه توجه ویژه‌ای به تقویت دیپلماسی انرژی داشته و در این مدت با وجود تحریم‌های شدید و جنگ‌های تحمیلی، دستاوردهای چشمگیری را کسب کرده است. این دستاوردها شامل رکوردشکنی صادرات نفت، امضای قراردادهای گازی با همسایگان و حضور فعال در مجامع بین‌المللی انرژی می‌باشد.

وزارت نفت برای توسعه همکاری‌های انرژی با همسایگان، مذاکرات فشرده‌ای را با کشورهایی چون روسیه، عراق، آذربایجان و ترکمنستان آغاز کرد. یکی از مهم‌ترین دستاوردهای این دوره، عملیاتی شدن سوآپ گاز ترکمنستان به ترکیه از طریق ایران است که از اسفند ۱۴۰۳ آغاز خواهد شد. همچنین یادداشت تفاهمی با ترکمنستان در شهریور ۱۴۰۳ امضا شد و کارگروه احیای قرارداد واردات گاز از این کشور تشکیل گردید.

در زمینه همکاری با روسیه، هجدهمین کمیسیون مشترک اقتصادی ایران و روسیه در اردیبهشت ۱۴۰۴ در مسکو برگزار شد. در این نشست، دو طرف به توافقاتی درباره انتقال گاز روسیه به ایران از طریق خاک جمهوری آذربایجان دست یافتند. این روند در نوزدهمین کمیسیون مشترک ایران و روسیه در بهمن ۱۴۰۴ ادامه یافت که منجر به امضای سند تفاهم‌نامه‌ای از سوی وزیر نفت ایران و وزیر انرژی روسیه شد. بر اساس گزارش‌ها، حدود ۷۵ درصد از بندهای سند هجدهم اجرایی شده است.

همکاری با عراق نیز با سفر وزیر نفت به بغداد در فروردین ۱۴۰۴ و امضای چهار تفاهم‌نامه جدید تقویت گردید. از این میان، تمدید قرارداد صادرات گاز ایران به عراق تا سال ۲۰۲۸ با ارزشی معادل ۱۴ میلیارد دلار، به‌عنوان یکی از دستاوردهای مهم این سفر به شمار می‌آید.

در حوزه واردات گاز از روسیه، تفاهم‌نامه‌ای به امضا رسید که بر اساس آن، سالانه ۵۵ میلیارد مترمکعب گاز از روسیه به ایران وارد خواهد شد. در حاشیه نوزدهمین کمیسیون مشترک، بندهای اصلی قرارداد واردات گاز نهایی شده است و تنها جزئیات قیمت و نحوه پرداخت باقی مانده است.

در دو سال اخیر، صادرات نفت خام و میعانات گازی ایران نیز حفظ و حتی افزایش یافته است. بر اساس اظهارات محسن پاک‌نژاد، رکورد صادرات نفت ایران در دی ۱۴۰۳ شکسته شد و در چهار ماه نخست سال ۱۴۰۴، صادرات به‌طور میانگین روزانه ۲۱ هزار بشکه افزایش نشان می‌دهد.

همچنین، صادرات محصولات پتروشیمی به حدود ۱۱ میلیارد و ۹۰۰ میلیون دلار در سال ۱۴۰۴ رسید که نشان‌دهنده نقش این صنعت در تأمین ارز کشور و کاهش وابستگی به نفت است.

وزارت نفت در این دو سال به‌خوبی از ظرفیت سازمان‌های بین‌المللی مانند اوپک و جی‌ئی‌سی‌اف بهره برد و حضوری فعال در نشست‌های بین‌المللی داشت. دیپلماسی چندجانبه ایران در قالب بریکس نیز در سفر وزیر نفت به هند در تیر ۱۴۰۵ به نمایش درآمد.

در مجموع، دستاوردهای وزارت نفت در دو سال گذشته نشان‌دهنده پیشرفت در چند جبهه مختلف است که شامل حفظ و رکوردشکنی صادرات نفت، تمدید قراردادهای گازی و تقویت همکاری با همسایگان و مجامع بین‌المللی انرژی می‌باشد.