تغییرات جدید در سهمیه بنزین خودروهای نو شماره و چالش‌های آن

به گزارش انرژی خبر؛ تغییرات جدید در سهمیه بنزین خودروهای نو شماره به خودروهایی با قیمت کمتر از یک میلیارد تومان اختصاص یافته است. این تصمیم به دلیل افزایش قیمت‌ها و انتقادات اخیر، دچار تغییراتی شده است.

در آذرماه سال گذشته، هیئت وزیران مصوبه‌ای جدید درباره سهمیه‌بندی سوخت در کشور به تصویب رساند. هدف این مصوبه، استفاده حداکثری از کارت سوخت شخصی و جلوگیری از افزایش واردات بنزین بود که قرار بود از ۱۵ آذرماه ۱۴۰۴ اجرایی شود، اما به دلیل نیاز به اصلاحات، اجرای آن به ۲۲ آذرماه موکول گردید.

طبق این مصوبه، بنزین به‌صورت سه‌نرخی عرضه می‌شود؛ به این ترتیب که ۶۰ لیتر سهمیه ماهانه با نرخ اول ۱۵۰۰ تومان، سهمیه بعدی با نرخ دوم ۳۰۰۰ تومان و مصرف مازاد با نرخ سوم ۵۰۰۰ تومان محاسبه می‌شود. در چارچوب اولیه این تصمیم، نرخ سوم برای برخی خودروها و وسایل نقلیه، از جمله خودروهای نو شماره در نظر گرفته شده بود.

در این مصوبه مشخص شد که تنها یک خودرو از میان خودروهای شخصی هر مالک مشمول استفاده از سهمیه اول و دوم خواهد شد و دیگر خودروها مشمول نرخ سوم سهمیه سوخت خواهند شد. با این حال، انتقادهایی درباره نحوه مشمول شدن خودروهای نو شماره مطرح شده است. به ویژه، سوالاتی در خصوص محرومیت خریداران خودروهای داخلی از سهمیه بنزین یارانه‌ای به‌دلیل نو شماره بودن خودروهایشان به وجود آمده است.

در پی این انتقادات، دولت اصلاحیه‌ای به مصوبه خود افزود و مقرر شد خودروهای نو شماره تولید داخل که قیمت کارخانه‌ای آن‌ها کمتر از یک میلیارد تومان است، از زمان اجرای طرح در ۲۲ آذرماه ۱۴۰۴ سهمیه اول و دوم بنزین را دریافت کنند. اما با افزایش قیمت‌های کارخانه‌ای، این اصلاحیه به‌خوبی اجرا نشده است.

بررسی قیمت‌های مصوب کارخانه‌ای در شهریورماه ۱۴۰۵ نشان می‌دهد که قیمت درب کارخانه تمامی محصولات ایران‌خودرو بیش از یک میلیارد تومان است و در میان محصولات سایپا نیز تنها پنج محصول با قیمت کمتر از یک میلیارد تومان وجود دارد. این بدان معناست که تعداد خودروهای نو شماره‌ای که می‌توانند از سهمیه اول و دوم استفاده کنند، به‌شدت کاهش یافته است.

این شرایط منجر به ایجاد تناقضات عمیق میان مالکان خودروهای مشابه شده است. به عنوان مثال، فردی که خودرویی را با قیمت کارخانه‌ای کمتر از یک میلیارد تومان خریداری کرده، همچنان از سهمیه بنزین بهره‌مند است، در حالی که خریدار جدید همان مدل خودرو به دلیل افزایش قیمت، از این سهمیه محروم می‌شود.

افزایش نرخ سوم بنزین از روز ۱۷ شهریورماه به ۱۰ هزار تومان، نگرانی‌های بیشتری را ایجاد کرده است. اکنون این سوال مطرح است که آیا معیار یک میلیارد تومان که در آذرماه ۱۴۰۴ به‌عنوان مبنای تشخیص خودروهای مشمول سهمیه یارانه‌ای تعیین شده، نیاز به بازنگری دارد یا خیر. در صورتی که این سقف قیمتی به‌روزرسانی نشود، ممکن است در آینده نزدیک، تمامی خودروها از دایره سهمیه اول و دوم خارج شوند.

در نهایت، پیشنهاد می‌شود که بازنگری در معیار قیمتی مشمولیت یا جایگزینی آن با شاخصی متناسب با نرخ تورم، می‌تواند به جلوگیری از تعمیق تبعیض میان خریداران خودروها کمک کند.